مفاهیم لیزینگ

shape
shape
shape
shape
shape
shape
shape
shape

تعریف لیزینگ

كلمه لیزینگ در فارسی با كلمه اجاره دهی و اجاره داری مترادف است اما بهترین معنی آن كه با كلمه لیزینگ همخوانی بیشتری دارد، «اجاره اعتباری» است. لیزینگ از لحاظ اجرایی عبارت است از یك رشته فعالیت اعتباری كاملاً تخصصی مبتنی بر روش اجاره كه در آن، نوعی قرارداد با توافق میان دونفر یا بیشتر اعم از اشخاص حقیقی یا حقوقی به منظور بهره برداری از عین یا منفعت كالای سرمایه ای یا مصرفی با دوام كه از قابلیت اجاره برخوردار باشد، منعقد می شود. بنابراین روش (Leasing) یادشده مجموعه ای از مبادلات اقتصادی مشتمل بر خرید، اجاره و در نهایت فروش (تملیك) را دربرمی گیرد. به عبارت دیگر، قرارداد یادشده بین شركت لیزینگ به عنوان مالك یا موجر (Lessor) و متقاضی یا استفاده كننده از تسهیلات به عنوان مستاجر (Lessee) منعقد می شود. براساس این قرارداد، موجر كالای موردنظر و نیاز مستاجر را (مورد اجاره) با استفاده از منابع مالی خود از فروشنده ویا تولیدكننده تامین می كند و با قبول این كه در صورت حصول و انجام كلیه تعهدات مندرج در قرارداد، مستاجر اختیار دارد مالكیت مورد اجاره را به نام خود از موجر تقاضا كند، مورد اجاره را برای مدت تعیین شده در قرارداد (مدت بازپرداخت تسهیلات) به صورت اجاره در اختیار مستاجر قرار می دهد. مستاجر مخیر است در پایان مدت قرارداد و پس از تسویه، مورد اجاره را تملك یا به موجر مسترد كند. در صورتی كه مستاجر در پایان مدت قرارداد خواستار تملك مورد اجاره باشد باید مبلغی را كه در ابتدای دوره با توجه به استهلاك و عمر مفید مورد اجاره به عنوان قیمت فروش یا باقیمانده یا ارزش اسقاطی (Residual Value) مورد اجاره تعیین شده است، به موجر پرداخت كند. شایان توجه است كه بیشتر شركت های لیزینگ در ایران ارزش اسقاطی یا باقیمانده را در محاسبات موردتوجه قرار نمی دهند و برابر صفر فرض می كنند.

انواع روش های لیزینگ

به دلیل گستردگی دامنه صنعت لیزینگ در جهان و نوآوری ها و تكنیك های عملیاتی گوناگون، این صنعت در زمینه های مختلف كاربرد یافته است. عملیات لیزینگ به انواع گوناگونی طبقه بندی شده است كه در اینجا به طور خلاصه با روش هایی كه بیشتر جنبه كاربردی دارد، اشاره می شود: ۱- لیزینگ عملیاتی (Operating Lease) لیزینگ عملیاتی، قدیمی ترین و ساده ترین نوع و روش عملیات لیزینگ است كه براساس آن، قرارداد با مستاجر (متقاضی) صرفاً به قصد بهره برداری و برخورداری از حق انتفاع كالا (مورد اجاره) منعقد می شود و در پایان مدت قرارداد، مورد اجاره عیناً به موجر مسترد می شود. در این نوع لیزینگ معمولاً ۱۰۰% بهای مورد اجاره توسط موجر تامین می شود. ۲- لیزینگ سرمایه ای (Financial or Capital Lease) لیزینگ سرمایه ای یا اجاره اعتباری كه با عقد اجاره به شرط تملیك مندرج در قانون عملیات بانكی بدون ربا مشابهت كامل دارد و تنها تفاوت آن، شرط اختیار خرید در لیزینگ سرمایه ای یا اجاره اعتباری است، در نوع خود یكی از پیشرفته ترین شیوه های لیزینگ در جهان محسوب می شود كه امروزه به دلیل ماهیت آن از لحاظ پیش بینی امكان تملیك مورد اجاره توسط مستاجر (متقاضی)، گستره وسیعی از مبادلات اعتباری را دربرگرفته است.

image
image